ล้างมือด้วยน้ำและสบู่ หรือเจลแอลกอฮอล์ ดีกว่ากัน? เลือกใช้ให้ถูกสถานการณ์


ล้างมือด้วยน้ำและสบู่ หรือใช้เจลแอลกอฮอล์ดีกว่ากัน? ทั้งสองวิธีช่วยลดการแพร่กระจายของเชื้อโรคได้ แต่มีข้อดีและข้อจำกัดแตกต่างกัน การเลือกใช้ให้เหมาะกับสถานการณ์จึงเป็นสิ่งสำคัญ บทความนี้สรุปวิธีเลือกใช้และข้อควรรู้ตามหลักสุขอนามัย พร้อมคำแนะนำในการเลือกซื้อเจลแอลกอฮอล์อย่างปลอดภัย

การล้างมือด้วยน้ำสะอาดและสบู่เป็นวิธีที่แนะนำในชีวิตประจำวัน เพราะช่วยชะล้างสิ่งสกปรก เชื้อโรค และสารเคมีบางชนิดออกจากมือได้ ส่วนเจลแอลกอฮอล์เป็นทางเลือกที่สะดวกเมื่อไม่สามารถล้างมือด้วยน้ำและสบู่ได้

ควรเลือกใช้แบบไหนในแต่ละสถานการณ์?

  • ก่อนรับประทานอาหารหรือเตรียมอาหาร: ล้างมือด้วยน้ำและสบู่
  • หลังเข้าห้องน้ำ: ล้างมือด้วยน้ำและสบู่
  • หลังสัมผัสราวจับ ปุ่มลิฟต์ หรือสิ่งของที่ใช้ร่วมกัน: ใช้เจลแอลกอฮอล์ได้ หากมือไม่สกปรกอย่างเห็นได้ชัด
  • เมื่อมือเปื้อนดิน คราบอาหาร หรือมีความมัน: ล้างมือด้วยน้ำและสบู่
  • เมื่ออยู่นอกบ้านและไม่มีน้ำกับสบู่: ใช้เจลแอลกอฮอล์ที่มีความเข้มข้นเหมาะสมและเป็นไปตามข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง

ทั้งนี้ เจลแอลกอฮอล์ไม่สามารถกำจัดเชื้อโรคได้ทุกชนิด และอาจมีประสิทธิภาพลดลงเมื่อมือสกปรกหรือมันมาก

เจลแอลกอฮอล์ควรมีแอลกอฮอล์กี่เปอร์เซ็นต์?

สำหรับผลิตภัณฑ์แอลกอฮอล์เพื่อสุขอนามัยสำหรับมือในประเทศไทย อย. เคยกำหนดเกณฑ์ความเข้มข้นของแอลกอฮอล์ไว้ที่ ไม่น้อยกว่า 70% โดยปริมาตร (% v/v) โดยประกาศดังกล่าวมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 10 มีนาคม 2563 เป็นต้นมา ทั้งนี้ ควรตรวจสอบข้อกำหนดที่มีผลใช้บังคับในปัจจุบันก่อนเผยแพร่ข้อมูลหรือเลือกซื้อผลิตภัณฑ์

ข้อควรรู้: Centers for Disease Control and Prevention (CDC) ของสหรัฐอเมริกาแนะนำให้ใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดมือที่มีแอลกอฮอล์อย่างน้อย 60% เมื่อไม่มีน้ำและสบู่ แต่สำหรับการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ในประเทศไทย ควรพิจารณาเกณฑ์ของ อย. ไทยและตรวจสอบสถานะผลิตภัณฑ์ก่อนใช้

วิธีเลือกซื้อเจลแอลกอฮอล์ให้ปลอดภัย

ก่อนซื้อเจลแอลกอฮอล์ ควรตรวจสอบข้อมูลสำคัญต่อไปนี้

  • ตรวจสอบเลขที่ใบรับจดแจ้ง: ค้นหาข้อมูลจากเว็บไซต์ อย. หรือช่องทางตรวจสอบผลิตภัณฑ์สุขภาพ เพื่อดูว่าข้อมูลตรงกับผลิตภัณฑ์ที่ซื้อหรือไม่
  • อ่านฉลากให้ครบถ้วน: ตรวจดูชื่อผลิตภัณฑ์ ส่วนประกอบ วิธีใช้ ผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า และข้อมูลอื่น ๆ ตามที่กฎหมายกำหนด
  • ตรวจสอบความเข้มข้นของแอลกอฮอล์: เลือกผลิตภัณฑ์ที่เป็นไปตามเกณฑ์ของประเทศไทยและระบุความเข้มข้นอย่างชัดเจน
  • เลือกซื้อจากแหล่งจำหน่ายที่น่าเชื่อถือ: หลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่ไม่มีฉลากภาษาไทย ข้อมูลไม่ตรงกัน หรือบรรจุภัณฑ์ชำรุด

สามารถตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์ได้ที่ เว็บไซต์สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) หรือ ระบบตรวจสอบผลิตภัณฑ์สุขภาพ

ใช้เจลแอลกอฮอล์อย่างไรให้มีประสิทธิภาพ?

แม้จะเลือกผลิตภัณฑ์ที่มีความเข้มข้นเหมาะสมแล้ว แต่การใช้ให้ถูกวิธีก็มีความสำคัญเช่นกัน

  • ใช้เจลในปริมาณเพียงพอที่จะทำให้มือเปียกทั่วทุกบริเวณ โดยปฏิบัติตามคำแนะนำบนฉลาก
  • ถูให้ทั่วฝ่ามือ หลังมือ ซอกนิ้ว ปลายนิ้ว และบริเวณรอบเล็บ
  • ถูมือจนแห้งเอง โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 20 วินาทีหรือมากกว่านั้นตามปริมาณผลิตภัณฑ์และคำแนะนำบนฉลาก
  • ไม่เช็ดหรือล้างเจลออกก่อนแห้ง เพราะอาจลดประสิทธิภาพในการทำความสะอาดมือ
  • หลีกเลี่ยงการใช้เจลบริเวณดวงตา ปาก หรือเยื่อบุ และห้ามรับประทานผลิตภัณฑ์

ข้อควรระวัง: เจลแอลกอฮอล์ติดไฟได้ ควรเก็บให้ห่างจากเปลวไฟและแหล่งความร้อน รวมทั้งเก็บให้พ้นมือเด็กเล็กและดูแลเด็กขณะใช้งาน

เจลแอลกอฮอล์กับสบู่ ต่างกันอย่างไร?

เจลแอลกอฮอล์

  • พกพาสะดวก ใช้ได้เมื่อไม่มีน้ำและสบู่
  • ช่วยลดเชื้อโรคหลายชนิดบนมือได้เมื่อใช้ถูกวิธี
  • ไม่เหมาะกับมือที่สกปรกหรือมันอย่างเห็นได้ชัด และไม่สามารถกำจัดเชื้อโรคได้ทุกชนิด

น้ำและสบู่

  • ช่วยชะล้างสิ่งสกปรก เชื้อโรค และสารเคมีบางชนิด
  • เหมาะกับการทำความสะอาดมือหลังเข้าห้องน้ำ ก่อนรับประทานอาหาร และเมื่อมือเปื้อน
  • ต้องมีน้ำสะอาดสำหรับล้างและชะล้างสบู่ออก

ทั้งสองวิธีจึงมีบทบาทต่างกัน การมีเจลแอลกอฮอล์ติดกระเป๋าไว้ช่วยให้ทำความสะอาดมือได้สะดวกขึ้นในเวลาที่ไม่สามารถเข้าถึงอ่างล้างมือ แต่ไม่ควรใช้แทนการล้างมือด้วยสบู่ในทุกสถานการณ์

เตรียมเจลแอลกอฮอล์ติดกระเป๋าไว้ อุ่นใจกว่าเมื่ออยู่นอกบ้าน

เจลแอลกอฮอล์ล้างมือของ Kenkou เป็นอีกหนึ่งทางเลือกสำหรับพกติดกระเป๋าไว้ใช้ในวันที่ต้องเดินทางหรืออยู่ในสถานที่ที่ไม่มีน้ำและสบู่พร้อมใช้

ก่อนเลือกซื้อ ควรตรวจสอบความเข้มข้นของแอลกอฮอล์ เลขที่ใบรับจดแจ้ง และรายละเอียดบนฉลากทุกครั้ง พร้อมใช้ตามคำแนะนำของผลิตภัณฑ์

สรุป

การล้างมือด้วยน้ำและสบู่ยังเป็นวิธีหลักที่ควรเลือกใช้เมื่อทำได้ โดยเฉพาะก่อนรับประทานอาหาร หลังเข้าห้องน้ำ และเมื่อมือสกปรก ส่วนเจลแอลกอฮอล์เหมาะสำหรับสถานการณ์ที่ไม่มีน้ำและสบู่ให้ใช้

หากต้องการพกเจลแอลกอฮอล์ติดตัว ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่มีข้อมูลบนฉลากครบถ้วน ตรวจสอบสถานะกับ อย. และใช้ให้ถูกวิธี เพื่อช่วยลดความเสี่ยงจากการแพร่กระจายของเชื้อโรคในชีวิตประจำวัน

บทความนี้จัดทำเพื่อให้ความรู้ทั่วไปด้านสุขอนามัย ไม่สามารถทดแทนคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากบุคลากรทางการแพทย์ได้

แหล่งอ้างอิง

เจลแอลกอฮอล์ ล้างมือ สบู่ สุขอนามัย เลือกซื้อเจลแอลกอฮอล์ เคนโกะ

เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง

เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน ท่านสามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว  และ  นโยบายคุกกี้